Aardingslus bij nieuwbouw: waarom ze er moet liggen voor het beton komt

Aardingslus bij nieuwbouw: het is het eerste elektrische werk op uw werf, en het enige dat u later nooit meer kunt overdoen. Lang voor er een stopcontact of een verdeelbord in zicht is, moet de elektricien in de funderingssleuf staan, samen met de aannemer. Komt hij te laat, dan ligt het beton er al en is de kans voorbij. Omdat het AREI een lus eist bij nieuwe gebouwen, moet de bouwheer dan samen met de FOD Economie tot een oplossing komen. In dit artikel leest u wat de aardingslus is, wat het AREI ervan vraagt en wat u als bouwheer best afspreekt.

Aardingslus bij nieuwbouw: wat ze is en waarom ze zo belangrijk is

De aardingslus is een gesloten koperen geleider die in de grond ligt, onder de funderingen van alle buitenmuren. Ze vormt de aardverbinding van uw elektrische installatie: de weg waarlangs een foutstroom naar de aarde wegvloeit, zodat de differentieelschakelaar kan uitschakelen voor iemand gevaar loopt.

Een stopcontact of een verdeelbord kan later nog vervangen worden. De aardingslus niet. Zodra het beton gestort is, ligt ze er voor de rest van het leven van het gebouw, en beschermt ze de bewoners zolang het huis bewoond wordt. Wat er gebeurt in een woning waar de aarding ontbreekt, leest u in ons artikel over een stopcontact zonder aarding.

Aardingslus bij nieuwbouw: wanneer ze verplicht is

Het AREI is duidelijk: bij elk nieuw gebouw waarvan de bodem van de funderingssleuf, voor een deel of voor de hele fundering, op ten minste 60 cm diepte ligt, moet de aardelektrode ten minste een lus omvatten die op de bodem van die sleuf onder de buitenmuren ligt (Boek 1, onderafdeling 5.4.2.1, b.1.1). Voor de meeste nieuwe woningen is de lus dus verplicht.

Wat het AREI vraagt van de lus zelf

• Materiaal: blank gehard elektrolytisch koper, of verlood koper als de grond vermoedelijk niet genoeg waarborgen biedt tegen corrosie (b.1.4).
• Doorsnede: ten minste 35 mm² (b.1.3).
• Samenstelling: een volle ronde geleider of zeven samengeslagen draden, zonder lassen, en in de mate van het mogelijke uit een stuk (b.1.2).
• Plaatsing: rechtstreeks tegen de grond op de bodem van de funderingssleuf, en zo met aarde bedekt dat ze nergens het beton, de mortel of de wapening raakt. Vastzetten gebeurt alleen met bevestigingsmiddelen uit koper of uit een materiaal dat geen corrosie op het koper veroorzaakt (b.1.5).
• Uiteinden: ze moeten bereikbaar blijven voor onderzoek, ook jaren later (b.1.6).

Waarom de lus het beton niet mag raken? Ze moet contact maken met de grond, want daar vloeit de foutstroom naartoe. Ligt ze in het beton, dan werkt ze veel minder goed, en het koper kan er bovendien aangetast worden.

De volgorde op de werf

Het leggen van de lus is een kort werk, maar het moet op het juiste moment gebeuren: nadat de sleuven gegraven zijn, en voor de aannemer het beton stort. In de praktijk loopt het zo:

1. De aannemer verwittigt de elektricien zodra de funderingssleuven gegraven zijn.
2. De elektricien bekijkt het plan en bepaalt waar het verdeelbord komt. Daar komen de twee uiteinden van de lus samen.
3. Hij legt de lus op de bodem van de sleuf, onder alle buitenmuren, en laat de uiteinden lang genoeg om later zonder verbinding tot aan de aardingsonderbreker te reiken.
4. Hij zet de lus vast met geschikte bevestigingsmiddelen en bedekt ze met aarde. Het AREI vraagt alleen dat de lus nergens in contact komt met het bouwmateriaal. Om de lus goed in de grond te zetten, volstaat in de praktijk een laag van ongeveer 10 cm zuivere grond.
5. Hij meet de spreidingsweerstand aan de uiteinden van de lus.
6. Pas als die waarde goed is, stort de aannemer het beton.

Die meting voor het storten is het belangrijkste moment. Is de waarde dan te hoog, dan kan de elektricien nog eenvoudig bijkomende aardelektroden plaatsen terwijl alles nog open ligt. Wie wacht tot de keuring, vindt het probleem pas als de tuin aangelegd is en de opritten gegoten zijn. Dan wordt het moeilijker, duurder, en vaak een discussie tussen eigenaar en installateur.

Aardingslus bij nieuwbouw: wat u als bouwheer best afspreekt

De aannemer en de elektricien werken vaak los van elkaar, en de lus valt precies tussen hun twee taken in. Neem daarom zelf het initiatief:

• Vraag bij de offerte van de aannemer of de elektricien wie de aardingslus levert en legt.
• Spreek af dat de aannemer de elektricien verwittigt zodra de sleuven klaar zijn, en dat er niet gestort wordt voor de lus ligt en gemeten is.
• Laat foto’s nemen van de lus in de sleuf, met de uiteinden zichtbaar, en vraag de gemeten waarde op papier. Steek beide in uw dossier.
• Zorg dat de uiteinden later niet ingemetseld of afgeknipt worden bij de ruwbouw.

Waar de keurder later op let

Een keurder ziet de aardingslus zelf nooit: bij de keuring ligt ze al onder het beton. Hij controleert wel de uiteinden, de aardingsonderbreker en de gemeten spreidingsweerstand. Dit zijn de fouten die het vaakst voorkomen:

1. De uiteinden van de lus zijn niet meer bereikbaar: ingemetseld, weggewerkt achter een bekleding of afgeknipt.
2. De aardingsonderbreker is onbereikbaar, bijvoorbeeld achter een kast of in een dichtgemaakte nis.
3. De lus en de aardgeleider zijn aan de verkeerde kant van de aardingsonderbreker aangesloten, waardoor het openen ervan de aarding niet loskoppelt en een correcte meting onmogelijk is.
4. De spreidingsweerstand is te hoog, omdat ze nooit voor het storten gemeten werd.

Hoe zulke punten op het verslag komen en hoe zwaar ze wegen, leest u in ons artikel over de inbreuken bij een elektrische keuring. Hoe u dat verslag leest, staat in ons artikel over het keuringsverslag.

Kunt u de lus zelf leggen?

De lus zelf is geen ingewikkeld werk, maar het blijft een onderdeel van de elektrische installatie, met de meting als sluitstuk. Laat het daarom over aan de elektricien die ook de rest van de installatie plaatst, zodat een persoon verantwoordelijk is voor het geheel. Wat u als particulier wel en niet zelf mag doen, leest u in ons artikel over zelf uw elektrische installatie herstellen.

Kort samengevat

Een goede aardingslus bij nieuwbouw kost weinig en beschermt uw woning een leven lang. Een vergeten of slecht gelegde lus kost later veel geld en geeft nooit dezelfde zekerheid. Spreek het tijdig af met aannemer en elektricien, laat meten voor het beton komt, en bewaar foto’s en meetwaarde in uw dossier.

Neem contact met ons op.

Bel ons op +32 484 79 52 47 of stuur een bericht via WhatsApp.

---

Geschreven door een industrieel ingenieur die vijftien jaar elektrische installaties keurde en zeven jaar gasinstallaties. Geen verkooppraatje, gewoon waar de man met het klembord naar kijkt.